"Bu proxy hızlı mı?" sorusu aslında üç ayrı soru içerir: ne kadar çabuk tepki veriyor (gecikme), ne kadar veri taşıyabiliyor (bant genişliği) ve ne kadar güvenilir (başarı oranı)? Üçünü ayrı ölçmeyi öğrenince proxy seçimi tahminden mühendisliğe dönüşür.
Metrik 1: Gecikme (Latency)
İsteğin gidip yanıtın dönmesine kadar geçen süre; ms cinsinden. En pratik ölçüm, proxy üzerinden küçük bir isteğin süresini almaktır:
curl --proxy ip:port -o /dev/null -s -w "%{time_total}s\n" https://api.ipify.org
Bu komutu 5-10 kez çalıştırıp ortalamaya bakın; tek ölçüm yanıltır. Referans değerler: 80 ms altı mükemmel, 150 ms'e kadar iyi, 250 ms üzeri yavaş. Kavramın derinliği için latency yazımıza bakın; hazır ölçüm için ping test aracı ve proxy kontrol hizmetinizde.
Metrik 2: Bant Genişliği
Büyükçe bir dosyayı proxy üzerinden indirip süreyi ölçün:
curl --proxy ip:port -o /dev/null -s -w "%{speed_download} B/s\n" https://hedef/dosya
Yorumlarken bağlam önemli: metin ağırlıklı scraping'de 5-10 Mbps bile fazlasıyla yeterlidir; medya indirme işlerinde 50+ Mbps aranır. Datacenter paketler bant genişliğinde açık ara öndedir; residential hızlar gerçek ev hattına bağlı olarak değişkendir — bu bir kusur değil, türün doğasıdır.
Metrik 3: Başarı Oranı
Üretimde en kritik metrik budur: attığınız isteklerin yüzde kaçı geçerli yanıt (2xx) dönüyor? Ölçmek için hedefinize proxy üzerinden 100 istek atın; 2xx / toplam oranını alın. %95 üzeri sağlıklı, %90 altı sorun işaretidir. Düşük oran her zaman proxy suçu değildir: hedefin koruması, yanlış header seti veya agresif tempo da sebep olabilir.
Ölçümde Sık Yapılan Hatalar
- Tek ölçümle karar: Ağ dalgalanır; her metrikte en az 5-10 örnek alın.
- Yanlış hedefle test: Kendi hedefinize benzemeyen bir siteyle ölçüm, üretimi temsil etmez.
- Proxy'siz taban çizgisi almamak: Önce doğrudan bağlantınızı ölçün; proxy farkını ancak öyle görürsünüz.
- Zamana yayılmamış test: Ücretsiz adresler saat başında hızlı, akşam yoğunluğunda yavaş olabilir; kararı gün içine yayın.
Ücretsiz Adresleri Hızla Elemek
Listede her adresin son ölçülen gecikmesi renk koduyla verilir: önce yeşilleri (80 ms altı) alın, sonra kendi hedeflerinizle yukarıdaki üç metriği koşun. İki dakikalık bu eleme, saatlerce yavaş adresle boğuşmaktan kurtarır.